Strona główna / Poradniki / NDIR, TDLAS czy spektroskopia fotoakustyczna?
Poradnik · metody analizy gazów

NDIR, TDLAS czy spektroskopia fotoakustyczna?

Nie istnieje jedna najlepsza technologia do każdego pomiaru. Właściwy wybór zależy od gazu, zakresu, matrycy, dynamiki i liczby składników.

MES-EKO · doświadczenie od 1991 roku · Aktualizacja: 24.08.2026

Wszystkie trzy metody wykorzystują oddziaływanie promieniowania ze składnikiem gazu, ale inaczej tworzą sygnał pomiarowy. To przekłada się na selektywność, elastyczność konfiguracji i wymagania aplikacyjne.

NDIR — praktyczny pomiar absorpcji w podczerwieni

NDIR mierzy osłabienie promieniowania podczerwonego w wybranym paśmie absorpcji. Jest szeroko stosowany w analizatorach ciągłych dla CO₂, CO, CH₄ i wielu innych gazów aktywnych w podczerwieni.

Zaletą jest dojrzała konstrukcja i możliwość łączenia kilku kanałów. Trzeba jednak przeanalizować nakładające się pasma, wilgotność i skład matrycy. Ostateczna selektywność zależy od optyki, filtrów, długości kuwety i algorytmów kompensacji.

TDLAS — wąska linia i wysoka selektywność

TDLAS przestraja laser w obrębie wybranej linii absorpcyjnej konkretnego gazu. Dzięki temu metoda może zapewniać szybki i selektywny pomiar w dobrze zdefiniowanej aplikacji.

Technologia jest zwykle konfigurowana pod określony składnik i zakres. Dostępność właściwego lasera, długość drogi optycznej, ciśnienie i temperatura wpływają na projekt. TDLAS nie jest automatycznie rozwiązaniem wielogazowym ani najlepszym dla każdego poziomu stężenia.

PAS i CEPAS — absorpcja zamieniona na sygnał ciśnienia

W spektroskopii fotoakustycznej modulowane promieniowanie jest pochłaniane przez gaz, powodując okresowe ogrzewanie i zmianę ciśnienia. Detektor rejestruje powstający sygnał fotoakustyczny.

Rozwiązania z czułym mikrofonem wspornikowym mogą osiągać wysoką czułość przy małej objętości próbki. Konfiguracje wielogazowe wykorzystują odpowiednie źródła i pasma, ale również wymagają oceny interferencji oraz kalibracji dla konkretnej matrycy.

Jak wybrać metodę

Najpierw określ gaz, zakres i warunki próbki. Następnie porównaj granicę detekcji, selektywność, czas odpowiedzi, liczbę składników, stabilność i wymagania toru próbki. Nazwa technologii sama w sobie nie przesądza o jakości całego systemu.

KryteriumNDIRTDLASPAS/CEPAS
Typowy charakterCiągła absorpcja w wybranych pasmachLaser na wybranej liniiSygnał fotoakustyczny po absorpcji
WielogazowośćMożliwa przez wiele kanałówNajczęściej skoncentrowana na wybranym gazieMożliwa w odpowiedniej konfiguracji
Mocna stronaDojrzałość i elastyczność procesowaSelektywność i szybka odpowiedźWysoka czułość i mała objętość próbki
Co sprawdzićInterferencje i wilgotnośćZakres, linia i warunki optyczneInterferencje, konfiguracja źródła i matryca

Przykład: pomiar CH₄ w dwóch różnych zadaniach

W biogazie procesowym CH₄ może występować w dziesiątkach procent objętościowych razem z CO₂, H₂S i parą wodną. Tutaj praktyczna może być konfiguracja wielogazowa NDIR z dodatkowymi sensorami. Przy kontroli wysokiej jakości biometanu zadanie może koncentrować się na bardzo precyzyjnym i szybkim pomiarze metanu w wąskim obszarze składu — wtedy wyspecjalizowany TDLAS może mieć przewagę.

Z kolei przy badaniu śladowych emisji CH₄ i N₂O ważne są niskie granice detekcji oraz pomiar kilku gazów z małej próbki, co może przemawiać za fotoakustyką. Ten sam symbol gazu nie oznacza więc tej samej konfiguracji pomiarowej.

Lista informacji do przygotowania

  • Mierzony gaz i wszystkie potencjalne interferenty
  • Najniższe i najwyższe oczekiwane stężenie
  • Czas odpowiedzi wymagany przez proces
  • Jeden składnik czy pomiar wielogazowy
  • Temperatura, ciśnienie i wilgotność próbki
  • Dostępność poboru, kondycjonowania i gazów wzorcowych

Najczęstsze pytania

Czy TDLAS jest zawsze dokładniejszy od NDIR?

Nie. Wynik zależy od gazu, zakresu, matrycy i konstrukcji analizatora. TDLAS może być bardzo selektywny, ale NDIR bywa lepszym i prostszym rozwiązaniem wieloskładnikowym.

Czy PAS mierzy kilka gazów jednocześnie?

Może, jeśli analizator ma właściwe źródła lub filtry i model kompensacji. Zakres gazów oraz interferencje trzeba potwierdzić dla konfiguracji.

Która metoda jest najlepsza do biogazu?

Do rutynowego CH₄ i CO₂ często stosuje się NDIR, a do wybranych zadań jakości biometanu TDLAS. Ostateczny wybór zależy od zakresu i celu.

Materiały źródłowe producentów

Omów swój pomiar z MES-EKO

Podaj gaz, zakres, warunki próbki i sposób pracy. Dobierzemy metodę, analizator oraz tor pomiarowy.

Wyślij zapytanie